زیباترین و معروف ترین غارهای ایران | از علیصدر تا غار نمکدان قشم

غارهای ایران بخش متفاوتی از طبیعت و تاریخ کشور را پیش روی ما قرار می دهند؛ از دالان های آبی علیصدر و بلورهای نمکدان قشم تا معماری صخره ای کرفتو و مسیرهای تو در توی کتله خور. آیا همه این غارها را می توان بدون تجهیزات خاص دید؟ خیر؛ بعضی از غارهای معروف ایران مسیر گردشگری، روشنایی و امکانات بازدید دارند، اما ورود به غارهای عمیق، رودخانه ای یا حفاظت شده فقط با مجوز، تجهیزات تخصصی و همراهی راهنمای حرفه ای امکان پذیر است.

اگر به کشف جاذبه های طبیعی و جاهای دیدنی ایران علاقه دارید، در ادامه مجله گردشگری فلای تودی همراه ما باشید. در این راهنما، با موقعیت، نوع، شرایط بازدید و بهترین زمان سفر به تعدادی از غارهای دیدنی ایران آشنا می شوید و می توانید مقصدی متناسب با فصل سفر، توانایی جسمانی و میزان تجربه خود انتخاب کنید.

غار چیست و غارهای ایران چگونه شکل گرفته اند؟

غار، فضای خالی طبیعی یا دست کندی در دل زمین و صخره است که دست کم یک راه ارتباطی با فضای بیرون دارد. بسیاری از غارهای طبیعی بر اثر نفوذ آب و حل شدن تدریجی سنگ های آهکی شکل گرفته اند. آب باران پس از ترکیب با دی اکسیدکربن، به محلول ضعیفی تبدیل می شود و طی هزاران یا میلیون ها سال، شکاف سنگ ها را گسترش می دهد. دالان ها، تالارها، چکنده ها و چکیده های آهکی نیز در ادامه همین فرایند به وجود می آیند.

اما آیا همه غارهای ایرانی به یک شکل ایجاد شده اند؟ خیر. برخی غارها حاصل فرسایش و جریان آب اند، برخی در ساختارهای نمکی یا یخی شکل گرفته اند و گروهی نیز به طور کامل یا جزئی به دست انسان حفر شده اند. شناخت این تفاوت ها یکی از جذاب ترین بخش های طبیعت گردی در ایران است؛ زیرا هر غار، بخشی از تاریخ زمین شناسی یا زندگی انسان در گذشته را روایت می کند.

انواع غارهای ایرانی

اگر اهل طبیعت گردی هستید و غارهای ایران را مطالعه می کنید، باید پیش از هر چیزی با انواع غارهای ایران آشنا شوید. این غارها عبارتند از:

• غارهای آبی: درون آن ها دریاچه، رودخانه یا مسیرهای آب وجود دارد. علیصدر، سهولان و قوری قلعه از شناخته شده ترین نمونه ها هستند.
• غارهای آهکی: بر اثر انحلال تدریجی سنگ های آهکی تشکیل می شوند و معمولا دارای چکنده ها، چکیده ها و تالارهای طبیعی اند. کتله خور و چال نخجیر در این گروه قرار می گیرند.
• غارهای نمکی: جریان آب در توده ها و گنبدهای نمکی آن ها را شکل می دهد. غار نمکدان قشم مهم ترین نمونه این گروه در ایران است.
• غارهای یخی: به دلیل شرایط دمایی و گردش هوا، در بخشی از سال قندیل ها و توده های یخی دارند. غار یخ مراد یکی از نمونه های شناخته شده است.
• غارهای باستانی و سکونتگاهی: درون یا پیرامون آن ها نشانه هایی از سکونت، آیین ها یا فعالیت انسان در دوره های گذشته دیده می شود. غار کرفتو و کلماکره در این دسته بررسی می شوند.
• غارها و سازه های دست کند: انسان همه یا بخش زیادی از فضای آن ها را حفر کرده است. غار سنگ شکنان جهرم نمونه ای شاخص از سازه های دست کند ایران محسوب می شود.

لیست غارهای ایران در یک نگاه

در لیست غارهای ایران زیر، تعدادی از غارهای شناخته شده کشور را براساس موقعیت، نوع، شرایط کلی بازدید و فصل مناسب سفر مقایسه کرده ایم. «امکان بازدید عمومی» به معنی بی خطر بودن تمام مسیر غار نیست؛ حتی در غارهای گردشگری نیز بازدید باید فقط در محدوده تعیین شده انجام شود.

معروف ترین غارهای ایران

انتخاب میان غارهای معروف ایران به سبک سفر و میزان آمادگی شما بستگی دارد. غارهایی مانند علیصدر، سهولان و چال نخجیر مسیر گردشگری مشخص دارند و برای بازدید عمومی مناسب ترند؛ در مقابل، غارهای رودافشان، دانیال، شاپور و یخ مراد به پیاده روی، تجهیزات بهتر یا همراهی راهنمای محلی نیاز دارند. در ادامه، 12 مورد از بهترین غارهای ایران را با تمرکز بر موقعیت، ویژگی ها، شرایط دسترسی و نکات ایمنی معرفی می کنیم.

غار علیصدر همدان؛ یکی از معروف ترین غارهای آبی ایران

غار علیصدر در روستای علیصدر از توابع کبودرآهنگ و حدود 75 کیلومتری شمال غرب همدان قرار دارد. مهم ترین ویژگی آن، شبکه گسترده دالان های آبی و امکان پیمایش بخشی از غار با قایق است. مسیر گردشگری، نورپردازی و امکانات مجموعه باعث شده اند علیصدر در مقایسه با بسیاری از غارهای طبیعی، انتخاب مناسب تری برای خانواده ها باشد. بازدید شامل حرکت در مسیرهای پیاده و آبی است و به مهارت غارنوردی نیاز ندارد؛ بااین حال، پوشیدن کفش راحت و همراه داشتن لباس گرم سبک توصیه می شود، زیرا دمای داخل غار از فضای بیرون پایین تر است. این غار به عنوان یکی از معروفترین جاهای دیدنی همدان شناخته می شود.

بهار و تابستان برای سفر به منطقه مناسب تر هستند؛ هرچند ساعت فعالیت مجموعه باید پیش از حرکت بررسی شود. شما می توانید برای خرید بلیط به سایت غار علیصدر مراجعه کنید. برای اقامت و دسترسی به منطقه نیز امکان بررسی هتل های همدان و بلیط هواپیما همدان وجود دارد.